जागतिक हृदय दिनानिमित्त मणिपाल हॉस्पिटल गोवाकडून प्रगत हृदय उपचारांवर भर
पणजी, २८ सप्टेंबर २०२६ : जागतिक हृदय दिनानिमित्त मणिपाल हॉस्पिटल गोवाने पत्रकार परिषद आयोजित करून हृदयविकाराच्या प्रतिबंधासाठी जनजागृती, वेळेवर निदान आणि तत्काळ उपचारांचे महत्त्व अधोरेखित केले. यावेळी रुग्णालयातील गुंतागुंतीच्या हृदयविकारांवरील प्रगत उपचारपद्धतींची माहितीही देण्यात आली.
पत्रकार परिषदेला कार्डिओथोरेसिक अँड व्हॅस्क्युलर सर्जरी (सीटीव्हीएस) विभागाचे सल्लागार डॉ. राकेश देशमाने, इंटरव्हेन्शनल कार्डिओलॉजी विभागाचे सल्लागार डॉ. सब्यसाची मुखोपाध्याय, डॉ. ज्योती कुसनूर, कार्डिओलॉजी विभागाचे सल्लागार डॉ. नोएल हेन्रिक्स, न्यूक्लिअर मेडिसिन विभागाचे सल्लागार डॉ. पंकज म्हात्रे आणि इंटरव्हेन्शनल कार्डिओलॉजी विभागाचे सल्लागार डॉ. निखिल सोनटक्के यांनी विविध विषयांवर माहिती दिली. कार्डियाक अॅनेस्थेसियोलॉजिस्ट डॉ. दिव्या महालदार यांचीही उपस्थिती होती.
यावेळी मणिपाल हॉस्पिटल गोवाचे हॉस्पिटल डायरेक्टर सुरेंद्र प्रसाद म्हणाले, “हृदयाचे आरोग्य हे हृदयविकाराची आपत्कालीन परिस्थिती निर्माण होण्याच्या खूप आधीपासून जपणे आवश्यक आहे. जनजागृती, नियमित आरोग्य तपासणी आणि वेळेवर वैद्यकीय हस्तक्षेपामुळे गुंतागुंत टाळण्यास मदत होऊ शकते. मणिपाल हॉस्पिटल गोवामध्ये वैद्यकीय कौशल्य आणि आधुनिक तंत्रज्ञानाचा समन्वय साधून सर्वसमावेशक हृदय उपचार देण्यावर आमचा भर आहे. त्याचबरोबर नागरिकांनी आपल्या हृदयाच्या आरोग्याची अधिक जबाबदारी घ्यावी, यासाठीही आम्ही प्रोत्साहन देत आहोत.”
डॉ. राकेश देशमाने यांनी गुंतागुंतीच्या हृदयविकारांमध्ये वेळेवर शस्त्रक्रिया करण्याचे महत्त्व स्पष्ट केले. प्रगत उपचारांची गरज असलेल्या रुग्णांच्या व्यवस्थापनात बहुविषयक कार्डियाक टीमची भूमिका महत्त्वाची असल्याचे त्यांनी सांगितले. हृदय शस्त्रक्रियेतील आधुनिक प्रगतीमुळे अधिक गुंतागुंतीच्या रुग्णांवर उपचार करणे शक्य होत असून, रुग्णांची सुरक्षितता आणि उपचारांचे परिणाम यांना केंद्रस्थानी ठेवले जात असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
डॉ. सब्यसाची मुखोपाध्याय यांनी हृदयविकाराचा वाढता भार कमी करण्यासाठी प्रतिबंध, लवकर निदान आणि वेळेवर उपचारांचे महत्त्व अधोरेखित केले. रक्तदाब, मधुमेह आणि कोलेस्टेरॉल यांसारख्या जोखमीच्या घटकांची नियमित तपासणी करण्याबरोबरच हृदयविकाराची लक्षणे ओळखून तातडीने वैद्यकीय मदत घेण्याचे आवाहन त्यांनी केले. जनजागृती आणि वेळीच केलेली कृती गंभीर हृदयविकाराच्या गुंतागुंती टाळण्यात महत्त्वाची ठरू शकते, असे त्यांनी सांगितले.
डॉ. ज्योती कुसनूर यांनी विविध वयोगटांतील रुग्णांवर कमीतकमी हस्तक्षेपाच्या उपचारपद्धतींच्या माध्यमातून प्रभावी उपचार करता येत असल्याचे स्पष्ट केले. ९८ वर्षीय रुग्णावर कायमस्वरूपी पेसमेकर यशस्वीपणे बसविण्यात आल्याचे तसेच एका तरुण महिलेतील अॅट्रियल सेप्टल डिफेक्टवर ट्रान्सकॅथेटर डिव्हाइस क्लोजरद्वारे उपचार करण्यात आल्याचे त्यांनी सांगितले. योग्य रुग्णाची निवड आणि वेळेवर उपचार यामुळे उपचारांचे परिणाम सुधारण्यास मदत होत असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
डॉ. नोएल हेन्रिक्स यांनी हृदयविकाराचे लवकर आणि अचूक निदान करण्यासाठी सर्वसमावेशक हृदय तपासण्यांचे महत्त्व सांगितले. ईसीजी, इकोकार्डिओग्राफी, स्ट्रेस टेस्टिंग, हॉल्टर मॉनिटरिंग, डोब्युटामाइन स्ट्रेस इकोकार्डिओग्राफी आणि ट्रान्सइसोफेजियल इकोकार्डिओग्राफी यांसारख्या नियमित तसेच प्रगत तपासण्यांमुळे हृदयाची कार्यक्षमता तपासून वेळेवर उपचार निश्चित करण्यास मदत होते, असे त्यांनी स्पष्ट केले.
डॉ. पंकज म्हात्रे यांनी हृदय उपचारांमध्ये न्यूक्लिअर मेडिसिन आणि पीईटी-सीटीच्या वाढत्या भूमिकेवर प्रकाश टाकला. रक्तप्रवाह, हृदयाच्या स्नायूंची कार्यक्षमता आणि चयापचयाशी संबंधित हालचालींचे मूल्यांकन करण्यासाठी या तंत्रज्ञानाचा उपयोग होतो. मायोकार्डियल परफ्युजन इमेजिंग आणि कार्डियाक पीईटीच्या मदतीने हृदयातील रक्तपुरवठ्यातील अडथळे ओळखणे, मृत स्नायू आणि उपचारक्षम हृदयस्नायू यातील फरक समजून घेणे तसेच अँजिओप्लास्टी किंवा बायपास शस्त्रक्रियेबाबत उपचाराचे निर्णय घेण्यास मदत होते. हृदयाची कार्यक्षमता, दाहक आजार आणि कार्डियाक अॅमायलॉइडोसिसच्या तपासणीतही या तंत्रज्ञानाचा विशेष उपयोग होत असल्याचे त्यांनी सांगितले.
डॉ. निखिल सोनटक्के यांनी मणिपाल हॉस्पिटल गोवामधील गुंतागुंतीच्या हृदय उपचारांतील दोन महत्त्वाच्या प्रगतींची माहिती दिली. टीईईआर (ट्रान्सकॅथेटर एज-टू-एज रिपेअर) या कमीतकमी हस्तक्षेपाच्या उपचारपद्धतीद्वारे मिट्रल व्हॉल्व्हमधून होणारी रक्ताची गळती उपचारता येते. या पद्धतीत ओपन-हार्ट शस्त्रक्रिया किंवा छातीवर मोठी शस्त्रक्रिया करण्याची गरज नसल्याने रुग्णाची प्रकृती लवकर सुधारण्यास मदत होते.
तसेच, तीव्र कोरोनरी सिंड्रोम आणि हृदयविकारामुळे प्रकृती गंभीर झालेल्या ५७ वर्षीय महिलेवर मायव्हॅड (MyVAD) या स्वदेशी यांत्रिक रक्ताभिसरण सहाय्य प्रणालीच्या मदतीने उच्च-जोखमीची अँजिओप्लास्टी करण्यात आल्याची माहिती त्यांनी दिली. गोव्यात प्रथमच करण्यात आलेल्या या प्रक्रियेत तात्पुरत्या यांत्रिक सहाय्याने रक्ताभिसरण सुरळीत ठेवत हृदयातील अनेक ब्लॉकेजवर उपचार करण्यात आले.
जागतिक हृदय दिनाच्या उपक्रमाचा भाग म्हणून मणिपाल हॉस्पिटल गोवाने ‘हेल्दी हार्ट पॅकेज’ही सुरू केले. प्रतिबंधात्मक हृदय तपासण्या करून संभाव्य जोखीम लवकर ओळखण्यास नागरिकांना प्रोत्साहन देणे हा या उपक्रमाचा उद्देश आहे.
पत्रकारांशी खुल्या संवादानंतर कार्यक्रमाची सांगता आभार प्रदर्शन आणि भोजनाने झाली. जनजागृती, प्रतिबंध आणि वेळेवर उपचार यांच्या माध्यमातून हृदय अधिक निरोगी ठेवता येते, हा संदेश यावेळी देण्यात आला.






